De coronamaatregelen, de daling van het elektriciteitsverbruik en veel wind en zon leiden tot negatieve elektriciteitsprijzen

15/04/2020
Sinds de lockdown hebben we bijna elk weekend te maken gehad met negatieve elektriciteitsprijzen. Dit komt nog al eens voor, maar beperkt zich slechts tot een paar keer per jaar wanneer er plots veel wind of zon is en dit niet voorspeld kon worden. ENGIE stelt op zo’n momenten dan alles in het werk om hier zo snel mogelijk op te anticiperen. We vroegen onze expert Wouter Van Melkebeek, Head of Power Dispatch, hoe ENGIE hiermee omgaat.

Kan u ons eerst vertellen wat (negatieve) prijspieken zijn?

Aangezien opslagmogelijkheden voor elektriciteit beperkt zijn, moet de hoeveelheid geproduceerde stroom altijd overeenstemmen met de verbruikte hoeveelheid. De elektriciteitsprijzen zijn afhankelijk van dit evenwicht, maar ook van andere factoren die dit evenwicht kunnen beïnvloeden en de prijzen doen schommelen zoals temperatuur, wind, zon, productiecapaciteit die wegvalt, enzovoort.

Prijspieken ontstaan wanneer er dus een onevenwicht is tussen de elektriciteitsvraag en het aanbod. Wanneer er een tekort is aan productiecapaciteit ontstaan er positieve prijspieken die de stroomprijs de hoogte in jagen, wanneer er een overaanbod is, krijgen we te maken met negatieve prijspieken. 

 

Hoe komt het dat we tijdens de coronacrisis steeds meer negatieve prijspieken zien?

De coronacrisis heeft ons in een speciale situatie gebracht doordat veel bedrijven stilliggen of niet volledig operationeel zijn. Het elektriciteitsverbruik tijdens de coronacrisis ligt immers beduidend lager dan anders in deze periode van het jaar. Elia spreekt over een terugval van het Belgisch elektriciteitsverbruik tussen de 16% en 25% in vergelijking met begin maart. Daarnaast hebben marktpartijen ook grote hoeveelheden stroomvolumes op voorhand aangekocht die ze vandaag niet kunnen verkopen gezien de huidige daling van de vraag. Dit in combinatie met veel wind- en zonne-energie, maakt dat verschillende weekends op rij de stroomprijzen onder nul gingen. 

Wanneer er een onevenwicht is door een overaanbod, zoals dat vandaag het geval is, ontstaan er negatieve stroomprijzen. De marktpartijen moeten dan een som betalen voor elke MW die ze teveel aanbieden op het net in vergelijking met het verbruik van hun klanten. Dit mechanisme werd in het leven geroepen om hen aan te moedigen het evenwicht te garanderen door onder andere hun productiecapaciteit te verminderen.

 

Wat heeft ENGIE gedaan om die negatieve prijspieken te anticiperen?

Op Paaszondag zagen we dat de spotprijzen (day-ahead) voor de dag nadien gingen terugvallen naar -115 EUR om 14 uur in vergelijking met de 40 à 50 EUR per MWh die de verkoop in de spotmarkt (day-ahead) normaal gezien oplevert. We hebben meteen geanticipeerd en hebben ons evenwicht op het net kunnen garanderen door het offshore windturbinepark Norther stil te leggen – waarvan we voor 50% partner zijn – , een dertigtal windturbineparken op land en de biomassacentrale van Rodenhuize.

 

Er rijzen vragen waarom windturbines worden stilgelegd, nu er mogelijkheden zijn om onze kerncentrales te moduleren waardoor ze minder produceren?

De coronacrisis heeft ons genoodzaakt om de nodige maatregelen te treffen opdat onze kerncentrales in alle veiligheid kunnen blijven produceren. Concreet betekent dit dat slechts 1/3 van onze medewerkers aanwezig zijn in onze kerncentrales om ze in alle veiligheid draaiende te houden. Onze prioriteit is nu om  100% van hun capaciteit stabiel te houden. Uiteraard blijven we ter beschikking van ELIA indien er problemen zouden optreden op het net. Onze spaarbekkencentrale Coo speelt ook een heel belangrijke rol in het in evenwicht houden van het net en was ter beschikking tijdens het Paasweekend.